ساير محمدي / روزنامه ايران

خانم نظام شهيدى، گويا مجموعه شعر تازه اى را براى چاپ تدارك مى بينيد. شعرهاى اين مجموعه مربوط به چه دوره اى است؟

الآن مشغول جمع وجور كردن مجموعه اى هستم كه اميدوارم تا آخر سال آن راچاپ و منتشر كنم . اين شعرها، مربوط به سال هاى ۷۷ به بعد مى شود و درحدود صد قطعه است.

جرياناتى كه در شعر دهه هفتاد تحت عناوين مختلف ظهور كرده اند، هيچ ردپايى از آنها در كتاب«اما من معاصر بادها هستم» ديده نمى شود.

من در حوزه شعر ديدگاه خاص خودم را دارم. آنچه به عنوان شعر پست مدرن مطرح شده ، يا شگردهايى كه به صورت نحوشكنى در شعر بروز كرده، ذاتاً مربوط به شعر است. در آثار خودم موارد فراوانى از نحو شكنى ديده مى شود. يكى از شگردهايى كه من در شعر به كار مى گيرم نحوشكنى است. منتها با توجه به حضور معنا و انديشه دست به چنين كارهايى مى زنم . براى اين با شكستن نحو مناسبتى داشته باشد. اين كه صرفاً يك سرى تئورى و پيشنهادها در انتهاى كتابها مطرح مى شود، حالا چرا به عنوان مؤخره در انتهاى كتاب مى آيد ، نمى دانم. چون در گذشته پيشنهادهاى جديد را شاعران در مقدمه كتاب هايشان مى آوردند. دراين سالها رسم شده كه به عنوان مؤخره اين پيشنهادها را مطرح كنند و بگويند: «شعر بايد اين باشد». پس بقيه بايد سعى كنند اين جورى شعر بگويند. من فكرنمى كنم هيچ عقل سليمى اين را قبول كند. چون خود تئوريها و نظريه ها از دل شعر بيرون مى آيد.

در اين جا گويا، شعرها از دل تئوريها بيرون مى آيد.

اتفاقاً چندى پيش يكى از همين شاعران از من پرسيد: آيا اين تئوريها را مى خوانيد و قبول داريد؟ گفتم : مسلماً مى خوانم و قبول هم دارم ، گاهى از آنها الهام هم مى گيرم. چنان كه شاعر ممكن است فيزيك هم بخواند و از آن الهام بگيرد. شاعر از همه چيز الهام مى گيرد و به عنوان يك سياهچاله همه چيز را جذب مى كند به طرف خودش. ببينيد، شعر يعنى فرديت، اما اگر تبديل بشود به حزب وگروه ودسته ، ديگر اصلاً شعر نيست. من تصور مى كنم جرياناتى مثل شعر حجم ، شعر ناب، موج سوم در نهايت منجر به شكست شدند. مگر يك نفر از ميان اين جمع، حصار اين گروه را بشكند و بعد وارد حوزه شعر بشود.

ارزيابى شما از اشعارى كه تحت تأثير همين تئوريها سروده شده ، چيست؟ چون عده اى معتقدند همين شعرها سبب مخاطب گريزى شده است؟

بازيهاى پست مدرنيستى كه موجب مخاطب گريزى شده است را من هم قبول دارم. من فكر مى كنم اين حركتها شبيه پزى مى ماند كه سبب شده آدم حس زيبايى شناسى اش را از دست بدهد. اين همه كتاب شعر چاپ مى شود، اما بايد گفت هرسال دريغ از پارسال.

بين همه اين كتابها، موفق تر كسى است كه فرديت را بيان مى كند. شايد تعجب كنيد، من امسال كتاب شعرى را پسنديدم كه هيچ شباهتى با بقيه كتابها ندارد.

بازگشت به ويژه نامه ي نازنين نظام شهيدي

 سايت صحنه ها _ صفحه ي اول